PREMIERA

2012.10.02

CANAL+

Diabeł

Polska, 1972

reżyseria:

obsada: , ,

Obsada filmu

gatunek: horror

czas trwania: 119 min

Ocena filmu

0.00

Opis

16 stycznia 1793 roku na mocy traktatów rozbiorowych do Wielkopolski wkraczają wojska pruskie i w jednym z klasztorów zamienionych na więzienie dokonują rzezi.

Jakub (Leszek Teleszyński), oskarżony o próbę zamordowania króla, zostaje uratowany. Od śmierci wybawia go Nieznajomy (Wojciech Pszoniak), który w ukryciu wywozi go z klasztoru. Po drodze do rodzinnego dworu Jakub bierze udział w ślubie swojej dawnej narzeczonej (Małgorzata Braunek) z hrabią. Staje się jednocześnie świadkiem wyuzdanego aktu erotycznego oraz gorszącej zabawy antypolskiej - młodzież bawi się na "mogile ojczyzny". Powoduje to u niego atak epilepsji. Półprzytomny Jakub otrzymuje wtedy od Nieznajomego brzytwę, którą ma "oczyścić świat z grzechu i zła". W rodzinnym dworze trafia na rozkładające się zwłoki własnego ojca i bierze udział w orgii z matką, "największą nierządnicą Rzeczypospolitej". Nie potrafi rozpoznać, co jest rzeczywistością, a co jedynie szaloną wizją, a Nieznajomy coraz częściej objawia mu się pod postacią Diabła.

"Diabeł" planowany był przez ANDRZEJA ŻUŁAWSKIEGO jako pierwszy polski film grozy -twórca połączył w nim wydarzenia historyczne i fikcyjne, tradycję romantyczną i zabiegi typowe dla horroru. W ten sposób dały o sobie znać podstawowe cechy filmowego stylu Żuławskiego: wielopiętrowa narracja, umowna, pełna symbolicznych znaków fabuła, rozszalała, niemal histeryczna atmosfera. Świat jest dla Żuławskiego w "Diable" jarmarczną apokalipsą, w której nie istnieją normy moralne i wszystko chyli się ku upadkowi, co najlepiej pokazuje słynna scena, w której tytułowa postać tańczy wokół Jakuba i mówi: "Nie mogę objaśnić ci świata, ale mogę ci go zatańczyć". Samemu Żuławskiemu - scenarzyście, reżyserowi, pisarzowi i felietoniście - film przyniósł jednak wiele problemów. "Diabeł" został zatrzymany przez cenzurę - oficjalnie z powodu nazbyt śmiałych scen erotycznych, a w rzeczywistości z powodu jawnych aluzji do ówczesnej sytuacji w PRL-u. Film przeleżał na półce kilkanaście lat i dopiero w 1989 roku wyświetlany był w polskich kinach studyjnych z bardzo zniszczonej taśmy. Sam Żuławski, który rok wcześniej debiutował "Trzecią częścią nocy" (nagroda im. Andrzeja Munka oraz wyróżnienie na festiwalu "Młodzi i Film" w Koszalinie), został z powodu "Diabła" odsunięty od życia filmowego, a wreszcie zmuszony do emigracji. "Dali mi paszport, powiedzieli, że mam wyjechać nazajutrz" - opowiadał reżyser w jednym z wywiadów. "Odparłem, że nie mam grosza, ani dokąd jechać."Odrzekli: "Poradzi pan sobie". Wylądowałem w Paryżu, bez rodziny, z 20 frankami i paroma adresami". Początkowo Żuławski pisał we Francji scenariusze pod pseudonimem i montował filmy dla Amerykanów. Z czasem realizował jednak na Zachodzie własne, odnoszące sukcesy filmy - m.in. "Opętanie" (Isabelle Adjani za główną rolę w filmie otrzymała m.in. Cezara oraz aktorską nagrodę w Cannes), "Błękitną nutę" i "Wierność". W Polsce Żuławski nakręcił m.in. kontrowersyjną "Szamankę" (1996).

W "Diable" jedną z głównych ról zagrała Małgorzata Braunek - wówczas życiowa partnerka Żuławskiego. W latach 70. Braunek stała się jedną z najsłynniejszych gwiazd, m.in. dzięki występom w "Potopie" (1974) i "Lalce" (1977). W roku 1980 wycofała się jednak na wiele lat z aktorstwa. Do kina powróciła w roku 2004 w "Tulipanach" Jacka Borcucha - za rolę Marianny otrzymała m.in. Orła oraz aktorską nagrodę w Gdyni.


CZYTAJ BLOGI FILMOWE CANAL+
Diabeł
reżyseria:
Polska, 1972
16 stycznia 1793 roku na mocy traktatów rozbiorowych do Wielkopolski wkraczają wojska pruskie i w jednym z klasztorów zamienionych na więzienie dokonują rzezi.
horror
Diabeł
4,3 5 1 16