PREMIERA

2005.07.03

CANAL+ PREMIUM

W GŁĘBI OCEANÓW

In the microcosm of the ocean

Niemcy, 2005

reżyseria:

gatunek: dokument

czas trwania: 28 min

Ocena filmu

0.00

Opis

Dokumentalny serial przyrodniczy odkrywającej tajemnice oceanicznych głębin. Mieszkańcy oceanów i mórz stanowią bardzo urozmaiconą grupę zwierząt, ale wciąż niewiele wiemy o ich życiu, zwyczajach czy nawet wyglądzie. Wybierzmy się w podróż do egzotycznej krainy i poznajmy tajemnice oceanicznych głębin pełnej stworów o wręcz baśniowej urodzie.

ODCINEK 1. Plankton, jego rola w przyrodzie jest często niedoceniana, ale trzeba wiedzieć, że bez niego wody całego świata byłyby martwe. Plankton składa się z wielu gatunków drobnych organizmów roślinnych i zwierzęcych (głównie pierwotniaków, drobnych skorupiaków i glonów). Unosi się biernie na powierzchni mórz, wód i jezior w postaci zawiesiny. Makro - i mikroorganizmy tworzące plankton są pierwszym ogniwem wszystkich łańcuchów pokarmowych. Stanowią główne pożywienie ryb. Coraz częściej plankton ma także zastosowanie w kosmetyce przy produkcji kremów i preparatów działających odświeżająco i regenerująco na skórę. Naukowcy zajmujący się poszukiwaniem niekonwencjonalnych źródeł energii chcą też wykorzystać martwy plankton opadający na dno mórz i oceanów jako paliwo.

ODCINEK 2. Ślimaki, te kolorowe morskie stworzenia nie posiadają skorupy, a ich oryginalna nazwa "nudibranch" oznacza dosłownie "nagie skrzela". Rodzina ta liczy ponad 3000 gatunków. Niektóre mają kępki skrzeli umieszczone na plecach, inne charakteryzują się specjalnymi czułkami służącymi zarówno do oddychania, jak i jako czujniki pomagające znaleźć inne osobniki. Wszystkie ślimaki morskie są kolorowo, wręcz jaskrawo ubarwione. Ale ich piękny wygląd może być mylący. W rzeczywistości są bardzo groźne. Ocierając się o polipy z raf koralowych pobierają i przechowują w swoich odblaskowych wypustkach kapsuły z toksyczną zawartością, którą w razie potrzeby bezlitośnie atakują swoich napastników. Żyją na dnie oceanów, można je znaleźć nawet na głębokości 700 metrów poniżej poziomu morza. Najczęściej spotykane są w okolicach Wysp Brytyjskich i w tropikach, ale żyją też w wodach arktycznych. Wszystkie są mięsożerne, mają nawet specjalne zęby. Ich rola w środowisku, w którym żyją, jest niezwykle ważna. To do nich należy dbanie o zachowanie równowagi pomiędzy poszczególnymi gatunkami alg.

ODCINEK 3. Meduzy to jedne z najbardziej intrygujących stworzeń morskich. Mają postać bezkształtnej, galaretowatej masy, ale potrafią też być pięknie ubarwione. Na ogół są niegroźne, posiadają jednak specjalne żądło, którym mogą zrobić krzywdę w obliczu zagrożenia. Meduzy to bezkręgowce o bardzo prostym układzie nerwowym - większość z nich ma jedynie "kłębek" nerwów zdolnych reagować na takie bodźce, jak jedzenie, światło, ciepło i drgania wody. Ich skóra jest półprzezroczysta. Meduzy, złożone w 98% z wody, mogą żyć na niemal każdej głębokości. Unikają tylko skrajnie zasolonych wód. Co ciekawe, mogą poruszać się jedynie w górę i w dół. W innych przypadkach zdane są łaskę ludzi, wiatru, fal i prądów morskich. Meduzy mogą przyczepiać się do skał i żyć na nich kilka miesięcy, a nawet lat. Naukowcy wciąż badają możliwości wykorzystania tych bezkręgowców w medycynie. Meduzy mają też ogromne znaczenie dla całego środowiska morskiego. W niektórych krajach są nawet uznawane za przysmak i serwowane w restauracjach.

ODCINEK 4. Morskie głębiny to tereny niedostępne dla przeciętnego człowieka. Choć często nie zdajemy sobie z tego sprawy, jest to najliczniej zamieszkałe środowisko na całej planecie. Warto przyjrzeć się bliżej podwodnemu światu, bo żyją tam stworzenia niemal baśniowe. Wśród wielu gatunków można spotkać tak dziwne okazy, jak skrzydlate ośmiornice, świecące w ciemnościach meduzy czy stworzenia posiadające wiele otworów gębowych. Kolejny odcinek serii przyrodniczej "W głębi oceanów" odkrywa przed widzami zupełnie nowy, nieznany fantastyczny świat.

ODCINEK 5. Kałamarnice to jedne z najbardziej intrygujących głowonogów. 280 gatunków tworzących ten podrząd żyje we wszystkich oceanach świata. Kałamarnice mają obłe ciało i dziesięć ramion, z których dwa są wyraźnie dłuższe, uzbrojone w chitynowe haczyki. Największe z tych głowonogów osiągają nawet dwadzieścia metrów długości, a oko kałamarnicy olbrzymiej ma średnicę 40 centymetrów. W dawnych czasach żeglarze uważali je za stworzenia nie z tej ziemi i obawiali się, że mogą atakować statki. Swoją nazwę kałamarnice zawdzięczają czarnemu płynowi, który wyrzucają z siebie, gdy się przestraszą. Dzięki zabarwieniu wody, mogą spokojnie uciec.
Piąty odcinek serii przyrodniczej "W głębi oceanów" opowiada o nietypowym sposobie rozmnażania się niektórych kałamarnic. Raz w roku, przy pełni księżyca żyjące w wodach wschodniego Pacyfiku głowonogi wyruszają na płycizny wokół wybrzeży Kalifornii, by tam odbyć tarło.

ODCINEK 6. Koniki Morskie, te małe stworzonka o niezwykłym wyglądzie bywały często bohaterami mitycznych podań i legend. Ich głowa przypomina łeb konia, mają giętki ogon, brzuch "zapożyczony" od kangura i oczy, które - jak u kameleona - mogą poruszać się niezależnie od siebie. Należą rzędu ryb ciernikokształtnych. Żyją zarówno w morzach, jak i w wodach słonych. Ich cechą charakterystyczną jest sposób rozmnażania. Samiczka umieszcza jaja w brzuchu samca, który potem rodzi małe. Koniki morskie nie posiadają żołądka magazynującego pokarm, więc całe ich życie polega na nieustannym zdobywaniu jedzenia w postaci małych robaków. Zwierzęta te są bardzo podatne na choroby. Ich populacja stale się zmniejsza, bo w krajach azjatyckich są wyłapywane na masową skalę i sprzedawane jako zasuszone pamiątki. Mają też swoje zastosowanie w medycynie jako składnik wielu lekarstw.

ODCINEK 7. Ten nietypowy gatunek krewetek, o którym opowiada kolejny odcinek serii "W głębi oceanów" należy do najbarwniejszych zwierząt na Ziemi. Żyją w płytkich wodach mórz tropikalnych. Mają od 1 do 30cm wielkości i są jednymi z najbardziej agresywnych stworzeń zamieszkujących oceany. Często zabijają dużo większe od siebie ryby i skorupiaki. Ich cechą charakterystyczną są też ogromne oczy, osadzone na szypułkach. Każde z nich posiada aż 10 tysięcy soczewek.

ODCINEK 8. Węgorze z wyglądu bardziej przypominają węże, niż ryby. Mają śliskie, muskularne ciało, nie posiadają płetw brzusznych, a ich głowa jest mała, o stożkowatym kształcie. Paszczę mają uzbrojoną w liczne, drobne zęby. Cechą charakterystyczną węgorzy jest wędrowny tryb życia i dwuśrodowiskowość. W czasie swojego życia pokonują ogromne przestrzenie wodne. Odbywają tarło w głębinach Oceanu Atlantyckiego, w okolicach Wysp Bermudzkich. Po tarle dorosłe osobniki giną, a larwy są unoszone z prądem ku brzegom Europy. Po trzech latach masowo docierają wreszcie do ujść rzek wpadających do Atlantyku na zachodzie naszego kontynentu. Węgorze wpływające do rzek uchodzących do Bałtyku mają już 15-20 cm długości. Tu samce kończą swoją wędrówkę, a samice płyną dalej, do wód śródlądowych, by po 7-9 latach znów wyruszyć w stronę wód Atlantyku. W kolejnym odcinku serii przyrodniczej "W głębi oceanów" poznamy węgorze i ich specyficzny tryb życia.

ODCINEK 9. Prawdziwa historia sympatycznej rybki znanej z głośnej animacji "Nemo" Naprawdę ta należy do gatunku błazenków, zwanych też rybami klownami ze względu na jaskrawe ubarwienie i charakterystyczny sposób pływania. Występują na rafach koralowych Indopacyfiku. Te malutkie, bo osiągające do 15 cm długość, rybki żyją w idealnej symbiozie z ukwiałami. Dzięki temu są chronione przed drapieżnikami, a dodatkowo mogą się odżywiać resztkami pokarmu ukwiała. Błazenki przyciągają większe ryby, które z kolei stają się pożywieniem ukwiałów. Błazenki składają ikrę (każdorazowo do 25000 ziaren) w rytmie księżycowym, czyli co 27 dni. Początkowo wszystkie młode rybki są samcami, dopiero później część z nich zmienia płeć. Czasami błazenki żyją w małej grupie, w której jest tylko jedna samica odbywająca tarło z dominującym samcem. Jeśli samica zginie, wówczas samiec ten zmienia płeć. Mechanizm ten jest jednym z najciekawszych i najmniej zbadanych elementów życia kolorowych ryb klownów.

ODCINEK 10. Każdego roku tłumy ludzi zjeżdżają na plaże Zatoki Delaware, by stać się świadkami niezwykłego spektaklu. To właśnie tam w okresie zaledwie kilku tygodni z wody wychodzi około dwóch milionów krabów, by na plaży złożyć swoje jajeczka. Co ciekawe, ten niezwykły rytuał żyjących na co dzień na głębokości 200 metrów pod powierzchnią wód i oceanów krabów odbywa się na naszej planecie prawdopodobnie od 300 milionów lat. Tyle bowiem liczą najstarsze znalezione szczątki tego gatunku kraba.

ODCINEK 11. Głębiny oceaniczne kryją jeszcze wiele niespodzianek i tajemnic. Autorom serii "W głębi oceanów" udało się po raz pierwszy w historii sfilmować dokładnie niezwykle rzadko spotykany gatunek rekina. Trzeba było użyć nowoczesnych technologii do badań głębinowych, gdyż bohater tego odcinka żyje na głębokości 4000 metrów pod powierzchnią wody. Poza oryginalnym środowiskiem życia, charakteryzuje się wypustką o kształcie kostki umieszczoną na czubku głowy. Żywi się głównie skorupiakami i małżami.

ODCINEK 12. Szczupaki należą do najbardziej popularnych gatunków ryb słodkowodnych. Dorosłe osobniki mogą mierzyć nawet 1,5 metra długości, a ich waga sięga około 24 kg. Nie wszyscy wiedzą, że są drapieżnikami, wśród których nierzadko notuje się przypadki kanibalizmu. Autorzy dokumentu sfilmowali szczupaki w alpejskich jeziorach, zaś w oceanicznych głębinach obserwowali ich "odpowiednik" - barakudę, uznawaną przez wielu badaczy za groźniejszą od rekina. Ciekawe porównanie pozornie różnych, a w rzeczywistości bardzo do siebie podobnych przedstawicieli środowiska wodnego.

ODCINEK 13. Jesiotr od wieków był uznawany za królewską rybę. Król Edward II ustanowił nawet prawo mówiące, że każda złowiona ryba tego gatunku musi być oddana królowi. Kiedy odkryto, że jesiotry mogą być dostarczycielami doskonałego kawioru, ich populacja gwałtownie spadła. Jednym z niewielu miejsc, gdzie można je jeszcze spotkać, są rzeki północno-wschodniej Kanady. Tam ryby te są objęte ścisłą ochroną. Twórcy dokumentu sfilmowali te niezwykłe, rzadkie, piękne i wielkie (oficjalny rekord to 124 kg) stworzenia w wodach, w których sąsiadują z prehistorycznymi żółwiami.

ODCINEK 14. Wydry występują obecnie w wielu miejscach na Ziemi (zamieszkują prawie całą Europę, Afrykę Północną i Środkową oraz północną Azję i wybrzeża Kalifornii), ale ich populacja zmniejsza się w zastraszającym tempie. Te małe zwierzątka o doskonałym wzroku i słuchu były przez lata masowo wybijane ze względu na ich futro. Gdy podjęto zakrojone na szeroką skalę działania ochronne, gatunek zaczął się odradzać. Ostatnio jednak pojawiło się nowe zagrożenie w postaci ryb, które stanowią ich główny pokarm, ale często są zatrute wykorzystywanymi w rolnictwie pestycydami. To wszystko powoduje, że wydry są w dalszym ciągu jednymi z najbardziej chronionych drapieżników w Europie.

ODCINEK 15. Ośmiornice olbrzymie przez całe stulecia miały wyjątkowo złą sławę wśród ludzi. Uważano je za ludożerców zdolnych zniszczyć płynący po morzu statek. Taki wizerunek potworów przypisywali im też pisarze, m.in. Victor Hugo czy Juliusz Verne. W rzeczywistości są to jednak bardzo wrażliwe, przyjazne i inteligentne stworzenia, które bardzo łatwo przystosowują się do otaczającego je środowiska. Przerażać może jedynie ich rozmiar - największa zaobserwowana ośmiornica ważyła 70 kg i miała 7,5 metra długości. Przeważnie jednak ich waga nie przekracza 45 kg. Ośmiornice olbrzymie można spotkać na ogół na głębokości 750m.

ODCINEK 16. Gatunek rekina, któremu poświęcony jest ten odcinek serii, zamieszkuje najgłębsze, przydenne poziomy wód mórz i oceanów całego świata. Naukowcy dość dobrze znają jego tryb życia i przyzwyczajenia, ale wciąż istnieje wiele nierozwiązanych zagadek. Niektóre tajemnice próbuje rozwikłać wieloletni badacz tych zwierząt, który obserwuje rekiny za pomocą kamery zainstalowanej u zachodnich wybrzeży Kanady.

ODCINEK 17. Spośród ogromnej rodziny rekinów najbardziej znane są te najgroźniejsze. Istnieje jednak wiele mniej znanych gatunków, a wśród nich bohater tego odcinka. Swoją nazwę zawdzięcza charakterystycznemu umaszczeniu - żółtawa skóra pokryta jest czarnymi cętkami. Zamieszkuje ciepłe wody Pacyfiku, przebywając zazwyczaj w przydennych strefach wód oceanicznych. Prowadzi dość oryginalny tryb życia - cały dzień przesypia, unoszony prądem wody, a nocą poluje.

ODCINEK 18. Ten rzadko spotykany gatunek rekina został odkryty zaledwie kilka lat temu dzięki zaawansowanej aparaturze do specjalistycznych badań na dużych głębokościach. Badacze cały czas starają się go jak najlepiej poznać. Z dotychczasowych obserwacji wynika, że jest to jeden z najbardziej agresywnych przedstawicieli rekinów, choć pozbawiony jest charakterystycznej trójkątnej płetwy na grzbiecie. Zauważono również, że polując na swoją zdobycz rekin ten... staje na głowie.
W GŁĘBI OCEANÓW
reżyseria:
Niemcy, 2005
Dokumentalny serial przyrodniczy odkrywającej tajemnice oceanicznych głębin. Mieszkańcy oceanów i mórz stanowią bardzo urozmaiconą grupę zwierząt, ale wciąż niewiele wiemy o ich życiu, zwyczajach czy nawet wyglądzie. Wybierzmy się w podróż do egzotycznej krainy i poznajmy tajemnice oceanicznych głębin pełnej stworów o wręcz baśniowej urodzie.
dokument
W GŁĘBI OCEANÓW
1,0 5 1 2